Często jest tak, że osoba, która zgłasza się do nas po wykonanie audytu energetycznego nie do końca ma świadomość jakiego dokumentu potrzebuje. Jest kilka rodzajów audytów energetycznych. Oprócz samych audytów są jeszcze dokumenty takie jak charakterystyka energetyczna czy świadectwo charakterystyki energetycznej (często zwane certyfikatem energetycznym). W tym artykule skupię na opisaniu różnic pomiędzy audytami energetycznymi.
Najogólniej mówiąc audyty energetyczne można podzielić na cztery grupy:
- Świadectwa charakterystyki energetycznej (certyfikat energetyczny budynku/lokalu)
- Audyt energetyczny budynku
- Audyt energetyczny przedsiębiorstwa
- Audyt efektywności energetycznej
Każdy z nich potrzebny jest w różnym celu.
Osobno warto wspomnieć o przeglądzie energetycznym wg ISO 50001 — to nie audyt, lecz element systemu zarządzania energią, który bywa z audytem mylony. Wracamy do niego w dalszej części artykułu.
Czym jest świadectwo charakterystyki energetycznej (certyfikat energetyczny)?
Obowiązkowe świadectwo charakterystyki energetycznej (zwane również certyfikatem energetycznym) jest dokumentem oceniającym energochłonność obiektu budowlanego. Obrazuje wpływ systemu grzewczego na środowisko naturalne i zdrowie człowieka. Głównym wskaźnikiem pozwalającym na ocenę budynku ze względów ekonomicznych i ekologicznych jest tzw. współczynnik EP. Określa on wykorzystanie nieodnawialnej energii pierwotnej np. z węgla kamiennego czy gazu ziemnego. Na jego podstawie najemca, kupujący czy pośrednik w obrocie nieruchomościami może ocenić ile wyniesie miesięczny koszt utrzymania oraz eksploatacji danego obiektu. To właśnie nazywamy charakterystyką energetyczną budynku. Za brak świadectwa charakterystyki energetycznej grozi kara grzywny, warto mieć to na uwadze.
Audyt energetyczny budynku
Audyt energetyczny budynku jest dokumentem najczęściej wykorzystywanym do uzyskania dofinansowania do termomodernizacji (więcej na temat dostępnych dotacji). W raporcie z audytu znajdują się informacje o stanie obecnym ocenianego budynku i propozycje modernizacji.
W propozycjach modernizacji audytor konsultuje na początku z inwestorem. Zależą one od stanu obecnego danej przegrody oraz posiadanego budżetu.
Koszt wykonania takiego audytu dla budynku jednorodzinnego to co najmniej 1300 zł, ceny dla budynków wielorodzinnych i usługowych rozpoczynają się od 2000 zł. Uzależnione są głównie od skomplikowania budynku, dostępnej dokumentacji technicznej oraz lokalizacji.
Rodzaje możliwych ulepszeń budynku dzięki termomodernizacji:
- docieplenie ścian zewnętrznych
- docieplenie dachu lub stropu nad nieużytkowym poddaszu
- docieplenie podłogi na gruncie lub stropu nad nieogrzewaną piwnicą
- wymiana okien
- wymiana drzwi zewnętrznych oraz bram garażowych
- wymiana kotła na ekologiczne źródło ciepła
- modernizacja lub montaż instalacji centralnego ogrzewania
Więcej na temat Audytu Energetycznego Budynku przeczytasz tutaj
Audyt energetyczny przedsiębiorstwa
Audyt energetyczny przedsiębiorstwa to najszersze z opisywanych opracowań — obejmuje całą organizację, a nie pojedynczy budynek czy inwestycję. Analizuje się w nim łącznie co najmniej 90% zużycia energii w firmie: budynki, instalacje i procesy technologiczne oraz transport. Efektem jest mapa zużycia energii wraz ze wskazaniem obszarów, w których możliwe są największe oszczędności.
Dla dużych przedsiębiorstw audyt ten jest obowiązkowy na mocy ustawy o efektywności energetycznej — trzeba go powtarzać co 4 lata, a o jego przeprowadzeniu zawiadomić Prezesa URE w terminie 30 dni od wykonania.
Uwaga: przepisy w tym zakresie właśnie się zmieniają — kryterium kwalifikacji będzie oparte o roczne zużycie energii, przez co obowiązek audytu obejmie również część małych i średnich firm. Szczegółowo opisaliśmy to w artykule: Obowiązkowy audyt energetyczny przedsiębiorstwa 2026 – zmiany w przepisach, obowiązek dla MŚP.
Jeśli chcesz sprawdzić, czy Twoja firma podlega temu obowiązkowi, albo potrzebujesz wyceny — zobacz, jak przeprowadzamy audyt energetyczny przedsiębiorstwa.
Audyt efektywności energetycznej
Audyt efektywności energetycznej wykonuje się dla konkretnej inwestycji, której jednym z efektów będzie podniesienie efektywności energetycznej (inaczej mówiąc – obniżenie zużycia energii). Opracowanie to wykorzystywane jest w celu pozyskania Białych Certyfikatów (więcej) lub dofinansowania z funduszy UE.
W audycie efektywności energetycznej znajdziemy informacje o obecnym stanie urządzenia, instalacji lub budynku, propozycje zmian i jej efekty. Dowiemy się ile energii zostanie zaoszczędzone, jaki będzie koszt inwestycji oraz jaki okres zwrotu poniesionych kosztów.
Przegląd energetyczny (ISO 50001)
Przegląd energetyczny to nie audyt w potocznym rozumieniu, lecz element systemu zarządzania energią wg normy ISO 50001:2018 (pkt 6.3). Polega na analizie wykorzystania i zużycia energii, która prowadzi do wyznaczenia obszarów znaczącego wykorzystania energii (ZWE) oraz rankingu możliwości poprawy wyniku energetycznego. Na przeglądzie opierają się kolejne elementy systemu: wskaźniki wyniku energetycznego WWE (EnPI), energia bazowa (EnB) oraz cele energetyczne.
Najważniejsza różnica względem audytu energetycznego przedsiębiorstwa: audyt jest jednorazowym, ustawowym opracowaniem powtarzanym co 4 lata, a przegląd to stały, cyklicznie aktualizowany fundament systemu ISO 50001. Co istotne, przedsiębiorca z wdrożonym systemem zarządzania energią, w ramach którego przeprowadzono audyt energetyczny przedsiębiorstwa, jest zwolniony z obowiązkowego audytu co 4 lata (art. 36 ust. 2 ustawy o efektywności energetycznej) — oba procesy można więc połączyć.
Jeśli wdrażasz ISO 50001 albo chcesz uporządkować zarządzanie energią, zobacz, jak przeprowadzamy przegląd energetyczny wg ISO 50001.
Który dokument wybrać?
Wybór zależy od celu: świadectwo charakterystyki energetycznej przy sprzedaży lub najmie budynku, audyt energetyczny budynku pod termomodernizację i dotacje, audyt efektywności energetycznej pod białe certyfikaty, a audyt energetyczny przedsiębiorstwa dla dużych firm (obowiązek ustawowy). Gdy potrzebujesz rzetelnego, dobrowolnego audytu wg międzynarodowej metodyki — także pod certyfikację BREEAM In-Use — sięgnij po audyt energetyczny wg ISO 50002. Jeśli zależy Ci na trwałym zarządzaniu energią i certyfikacji ISO 50001 — punktem wyjścia jest przegląd energetyczny. Nie masz pewności, czego potrzebujesz? Napisz do nas — pomożemy dobrać właściwe opracowanie.